- خانه
- مقالات
- تغذیه و خوراک
- سگ چه چیزهایی میتواند بخورد؟ غذاهای مجاز و خطرناک برای سگ
سگ چه چیزهایی میتواند بخورد؟ غذاهای مجاز و خطرناک برای سگ
بعضی خوراکیهای خانه برای سگ مناسباند و بعضی میتوانند خطرناک باشند. این راهنما کمک میکند پیش از غذا دادن به سگ دلبندتان، انتخاب امنتری داشته باشید.
زمان مورد نیاز برای مطالعه: ۱۶ دقیقه

سگها میتوانند مرغ، گوشت، ماهی و تخممرغِ کاملاً پخته، همچنین هویج، خیار و سیبِ بدون هسته بخورند. گوشت و ماهی باید بدون استخوان، پوست، سس و چاشنی باشند؛ میوه و سبزی را هم پس از شستن، به تکههای مناسب خرد کنید. اگر این خوراکیها را جدا از غذای روزانه سگ به او میدهید، مقدار کمی از آنها کافی است و نباید جای غذای اصلیاش را بگیرند. شکلات، انگور، کشمش، پیاز، سیر و خوراکیهای حاوی زایلیتول را به سگ ندهید.
وقتی سگ به غذای ما علاقه نشان میدهد، ممکن است دلمان بخواهد لقمهای به او بدهیم. اما قبل از آن باید بدانیم این غذا چه موادی دارد و آیا به همین شکلی که پخته شده، برای سگ بیخطر است یا نه.
چند خوراکی ساده میتوانند گاهی بخشی از تشویقیهای سگ باشند. نکته این است که آنها را متناسب با جثه سگ آماده کنید و از مقدار کم شروع کنید.
چه خوراکیهایی را میتوان به سگ داد؟
در جدول زیر، چند نمونه از خوراکیهایی که می توانید به سگتان بدهید و روش آمادهکردن آنها را میبینید. درباره خوراکیهای دیگر، در ادامه مقاله توضیح دادهایم.
| گروه | خوراکی | روش مناسب آمادهسازی |
|---|---|---|
| پروتئین | مرغ و گوشت | کاملاً پخته، بدون استخوان، پوست، چربی اضافه و چاشنی |
| پروتئین | ماهی | کاملاً پخته، بدون تیغ و چاشنی |
| پروتئین | تخممرغ | کاملاً پخته، بدون روغن و افزودنی |
| سبزیجات | هویج، خیار و کدو سبز | شسته، ساده و متناسب با اندازهٔ سگ خردشده |
| سبزیجات | لوبیاسبز، بروکلی و گلکلم | خام یا پخته، در مقدار کم و بدون چاشنی |
| سبزیجات | کدوحلوایی، شلغم | کاملاً پخته، ساده و در مقدار کم |
| سبزیجات | فلفل دلمهای | مقدار کم، بدون ساقه و دانه؛ فلفل تند ندهید |
| سبزیجات | سیب زمینی | مقدار کم، کاملاً پخته و ساده؛ بدون نمک، روغن و چاشنی. سیبزمینی خام، سبزشده یا جوانهزده ندهید. |
| سبزیجات | گوجهفرنگی | مقدار کم از گوجهٔ قرمز و رسیده، بدون برگ و ساقه |
| میوهها | سیب و گلابی | بدون هسته و قسمت سفت وسط، خردشده |
| میوهها | موز | بدون پوست، چند تکهٔ کوچک |
| میوهها | هندوانه، طالبی و خربزه | فقط قسمت نرم میوه، بدون پوست و دانه |
| میوهها | توتفرنگی، بلوبری، تمشک و شاهتوت | شسته و در مقدار کم |
| میوهها | پرتقال و نارنگی | مقدار کم از قسمت نرم، بدون پوست و هسته |
| میوهها | هلو، شلیل، زردآلو و آلو | چند تکه از گوشت میوه، بدون هسته و ساقه |
| میوهها | انبه، آناناس و کیوی | مقدار کم؛ بدون پوست و بخشهای سفت یا هسته |
| میوهها | خرمالو | کاملاً رسیده، بدون پوست و هسته، در مقدار کم |
| میوهها | انجیر تازه و خرما | مقدار بسیار کم؛ خرما حتماً بدون هسته |
| میوهها | آووکادو | فقط مقدار کمی از بخش نرمِ رسیده، بدون پوست و هسته |
| میوه ها | گیلاس و آلبالو | مقدار کمی از گوشت میوه، بدون هسته و ساقه؛ پیش از دادن به سگ، مطمئن شوید هیچ هستهای داخل میوه نمانده است. |
برای مثال، مرغ پختهٔ ساده با مرغی که همراه پیاز، سیر و سس پخته شده یکسان نیست. سیب هم باید پیش از دادن به سگ آماده شود: هستهها و بخش میانی آن را جدا کنید و میوه را به تکههای مناسب ببرید. بنابراین «مجاز بودن یک خوراکی» همیشه به شیوهٔ آمادهسازی آن وابسته است.
اگر سگی تا به حال خوراکی تازهای نخورده است، لازم نیست چند مادهٔ جدید را همزمان امتحان کنید. یک خوراکی را در مقدار کم به او بدهید و بعد به اشتها و وضعیت گوارشش توجه کنید. این کار کمک میکند اگر غذایی با او سازگار نبود، تشخیص آن آسانتر باشد.

خوراکیهای تصویر فقط چند نمونهاند؛ همه آنها را در یک روز به سگ ندهید. هر بار یک خوراکی تازه را در مقدار کم امتحان کنید و ببینید سگتان آن را چطور تحمل میکند.
تولهسگ از چه سنی میتواند خوراکیهای جدول را بخورد؟
معمولاً از حدود دوماهگی، وقتی تولهسگ دیگر شیر مادر نمیخورد و غذای مخصوص تولهسگ را بهراحتی میخورد، میتوانید خوراکیهای مجازِ جدول را هم کمکم به او معرفی کنید. برای شروع، فقط یک تکهٔ کوچک از یک خوراکی، مثلاً مرغ پختهٔ ساده یا سیبِ بدون هسته، کافی است.
خوراکی را طوری خرد کنید که تولهسگ بتواند راحت بجود و قورت بدهد. چند خوراکی تازه را با هم به او ندهید؛ اینطوری اگر دلدرد یا اسهال گرفت، راحتتر میفهمید کدام خوراکی با او سازگار نبوده است. غذای مخصوص تولهسگ همچنان غذای اصلی اوست و میوه، سبزی و خوراکیهای دیگر فقط مقدار کمی از غذای روزانهاش را تشکیل میدهند.
چه خوراکیهایی را بهتر است به سگ ندهیم؟
انار: چند دانه انار معمولاً باعث مسمومیت سگ نمیشود، اما خوردن مقدار زیاد آن ممکن است به استفراغ یا ناراحتی گوارشی منجر شود. برای تشویقی، میوههای سادهترِ جدول بالا انتخاب مناسبتری هستند.
باقالی: با لوبیاسبز فرق دارد و ممکن است باعث نفخ یا ناراحتی گوارشی سگ شود. بهتر است آن را به برنامهٔ خوراکیهایش اضافه نکنید.

چه خوراکیهایی برای سگ خطرناکاند؟
برخی مواد غذایی را نباید به سگ داد؛ بعضی از آنها ممکن است داخل کیک، غذای پخته یا خوراکی بستهبندیشده پنهان باشند:
- شکلات و کاکائو: ممکن است باعث استفراغ، تپش قلب و در موارد شدید، لرزش یا تشنج شوند.
- انگور و کشمش: حتی در مقدار کم ممکن است به کلیهٔ سگ آسیب بزنند.
- پیاز و سیر: خام یا پخته، میتوانند به گلبولهای قرمز آسیب بزنند و باعث کمخونی شوند.
- زایلیتول: شیرینکنندهٔ بعضی خوراکیهای بدون قند است و میتواند قند خون سگ را بهشدت پایین بیاورد.
- الکل و کافئین: ممکن است باعث بیقراری، لرزش، اختلال در راه رفتن و تپش قلب شوند.
- آجیل ماکادمیا: ممکن است باعث استفراغ و ضعف پاهای عقب شود؛ گاهی در شیرینیهای وارداتی هم وجود دارد.

بنابراین پیش از دادن هر خوراکی بستهبندیشده، مواد تشکیلدهندهاش را بخوانید. غذای خانگیای را هم که از ترکیباتش مطمئن نیستید، به سگ ندهید. اگر سگ یکی از خوراکیهای خطرناک این فهرست را خورد، حتی اگر حالش عادی به نظر میرسد، همان موقع به دامپزشک مراجعه کنید.
چطور نگذاریم سگ دور از چشممان خوراکی خطرناک بخورد؟
سگ ممکن است خوراکی را از روی میز، ظرف مهمان یا سطل زباله بردارد؛ حتی اگر شما هیچوقت آن غذا را به او نداده باشید. شکلات، انگور، کشمش و خوراکیهای بدون قند را جایی بگذارید که به آنها دسترسی نداشته باشد و سطل زباله را هم بسته نگه دارید.
از اعضای خانه و مهمانها بخواهید بدون هماهنگی به سگ غذا ندهند. اینطوری هم احتمال خوردن غذای نامناسب کمتر میشود، هم همیشه میدانید چه خوراکیای به او داده شده است.اگر سگتان سراغ مدفوع خودش رفت و مدفوع خودش را خورد، شاید به ذهنتان برسد که گرسنه است یا غذایش چیزی کم دارد. نگران نباشید؛ این رفتار همیشه نشانهٔ کمبود غذا نیست و میتواند علتهای دیگری داشته باشد. در مقاله چرا سگ مدفوع خودش را میخورد؟ علتها و راههای کنترل آن را توضیح دادهایم.

اگر سگ غذای خطرناکی خورد، چه کار کنیم؟
سگ را هرچه زودتر به دامپزشکی ببرید و منتظر بروز علائم نمانید. اگر میتوانید، همزمان با آماده شدن یا در راه، با کلینیک تماس بگیرید تا بدانند سگ چه خورده و برای پذیرش او آماده باشند.
به دامپزشک بگویید سگ چه خوراکیای، حدوداً چه مقدار و چه زمانی خورده است. بستهبندی خوراکی را هم همراه ببرید؛ مواد داخل یک شیرینی یا زایلیتول ممکن است در تصمیمگیری اهمیت داشته باشند.
خودتان سگ را وادار به استفراغ نکنید و بدون دستور دامپزشک شیر، روغن یا دارو به او ندهید. اقدام لازم به نوع خوراکی و وضعیت سگ بستگی دارد.

آیا میتوان غذای خانگی را جایگزین غذای مخصوص سگ کرد؟
بله. سگ میتواند تمام وعدههایش را از غذای خانگی دریافت کند و لازم نیست حتماً غذای خشک یا کنسروی بخورد؛ اما غذای خانگی باید همهٔ نیازهای غذایی او را تأمین کند. برای مثال، مرغ و برنج ممکن است برای سگ قابلخوردن باشند، ولی اگر هر روز تنها غذای او باشند، لزوماً تمام مواد مغذی موردنیازش را فراهم نمیکنند.
اگر میخواهید غذای مخصوص سگ را کنار بگذارید، از دامپزشک یا متخصص تغذیهٔ دامپزشکی بخواهید دستور غذایی متناسب با سن، وزن و وضعیت سلامتی سگتان تنظیم کند. سپس مواد و مقدارهای دستور را رعایت کنید؛ حذف یک ماده یا جایگزین کردن آن بدون بررسی ممکن است تعادل غذا را بر هم بزند. تا زمانی که چنین برنامهای ندارید، غذای خانگی مجاز را در مقدار کم و در کنار غذای اصلی سگ به او بدهید.پس از تنظیم برنامهٔ غذایی، غذای جدید را بهتدریج جایگزین غذای قبلی کنید و در این مدت به اشتها و مدفوع سگتان توجه داشته باشید. اگر وضعیت گوارشش تغییر کرد، برای برطرف کردن آن خودسرانه مکمل اضافه نکنید. در مقالهٔ پروبیوتیک برای پتها مفید است؟ توضیح دادهایم این مکملها چه کاربردی دارند و آیا هر سگی به آنها نیاز دارد یا نه.
چطور از غذای خانه برای سگ کنار بگذاریم؟
اگر میخواهید از غذایی که برای خانواده میپزید به سگتان هم بدهید، سهم او را پیش از شروع پخت جدا کنید. مثلاً اگر برای شام مرغ درست میکنید، یک تکه مرغ را جداگانه، بدون پیاز، سیر، نمک، ادویه و سس بپزید. بگذارید خنک شود، استخوان و پوستش را جدا کنید و آن را به تکههای کوچکتر تقسیم کنید.
از غذای آمادهٔ خودتان برای سگ برندارید. مرغی که داخل خورش پخته شده، همراه مواد خورش بوده است؛ حتی اگر پیاز را از کنار آن بردارید، دیگر مثل مرغی نیست که جداگانه و ساده پختهاید. غذاهای پرچرب و استخوان پخته هم میتوانند به سگ آسیب بزنند.اگر این مرغ را علاوه بر غذای روزانهٔ سگ به او میدهید، مقدارش را کم نگه دارید. اما اگر میخواهید غذای خانگی را به وعدهٔ همیشگی او تبدیل کنید، فقط کنار گذاشتن مرغ کافی نیست؛ برنامهٔ غذاییاش باید طوری تنظیم شود که همهٔ مواد موردنیاز بدنش را تأمین کند. برای تهیهٔ چنین برنامهای از دامپزشک کمک بگیرید که متناسب با وزن و جثه سگ برنامه غذایی مناسب به او بدهد.
سگ در روز چقدر میتواند تشویقی و خوراکی اضافه بخورد؟
میوه، مرغ پخته و تشویقیها را جایزه یا میانوعده بدانید، نه یک وعدهٔ دیگر. اگر سگ غذای اصلیاش را میخورد، هر چیزی که جدا از آن به او میدهید، به غذای روزانهاش اضافه میشود. مثلاً چند تکه سیب در عصر و یک تشویقی در شب، هر دو با هم حساب میشوند.
برای اینکه این خوراکیها جای غذای اصلی را نگیرند، توصیه میشود حداکثر حدود ۱۰ درصد کالری روزانهٔ سگ از آنها باشد؛ یعنی حدود ۹۰ درصد نیازش از غذای اصلی و فقط بخش کوچکی از خوراکیهای اضافه تأمین شود. این نسبت به کالری مربوط است، نه اندازهٔ خوراکی در ظرف. برای همین ممکن است مقدار کمی پنیر یا کرهٔ بادامزمینی، سهم بیشتری از چند تکه خیار داشته باشد.
مقدار مناسب برای هر سگ فرق دارد. اگر سگتان کوچکجثه است، اضافهوزن دارد یا غذای درمانی میخورد، از دامپزشک بپرسید چه تشویقی و چه مقداری برای او مناسب است.
چرا سگ نباید گوشت خام بخورد؟
بهتر است گوشت را کاملاً بپزید و بعد به سگ بدهید. گوشت خام ممکن است باکتریهایی مانند سالمونلا داشته باشد که سگ را بیمار میکنند. این آلودگی میتواند به افراد خانه هم برسد؛ مثلاً هنگام آماده کردن گوشت خام، دست، چاقو و تختهٔ آشپزی آلوده شوند.
گاهی سگ پس از خوردن گوشت خام بیمار به نظر نمیرسد، اما باکتری را از راه مدفوع دفع میکند. هنگام جمعکردن مدفوع یا تمیز کردن محل آن، باکتری ممکن است به دست منتقل شود و اگر دستها پیش از غذا خوردن شسته نشوند، وارد بدن انسان شود.
اگر میخواهید به سگتان گوشت بدهید، سهم او را جدا کنید، کاملاً بپزید و استخوانهایش را بیرون بیاورید. سگ برای بهره بردن از گوشت نیازی به خام خوردن آن ندارد.
چرا سگ نباید استخوان بخورد؟
سگها معمولاً به جویدن استخوان علاقه دارند؛ هم جویدن برایشان لذتبخش است و هم بوی گوشتِ باقیمانده روی استخوان جذبشان میکند. اما علاقهٔ سگ به استخوان، به معنی بیخطر بودن آن نیست. ممکن است سگی چند بار استخوان بخورد و مشکلی پیدا نکند، ولی بار دیگر تکهای از آن در گلویش گیر کند یا به دندان و دستگاه گوارشش آسیب بزند.
استخوان پخته، بهخصوص استخوان مرغ، ممکن است هنگام جویدن به تکههای تیز بشکند. این تکهها میتوانند دهان سگ را زخمی کنند یا پس از بلعیدن در مسیر گوارش گیر کنند. استخوان خام هم بیخطر نیست؛ ممکن است دندان را بشکند، در روده گیر کند یا باکتری داشته باشد.
شیر و لبنیات برای سگ مناسباند؟
شیر برای سگ ضروری نیست و بعضی سگها پس از خوردن آن دچار نفخ، دلدرد یا اسهال میشوند. این واکنش به این دلیل است که هضم قندِ شیر، یعنی لاکتوز، برای همهٔ سگها آسان نیست. بنابراین شیر را بهعنوان نوشیدنی روزانهٔ سگ در نظر نگیرید؛ آب تازه نوشیدنی اصلی اوست.
ماست ساده و بدون شیرینکننده یا مقدار کمی پنیر ممکن است برای بعضی سگها قابلتحمل باشد، اما واکنش همه یکسان نیست. اگر پس از خوردن هر نوع لبنیات، مدفوع سگ شل شد یا علائم ناراحتی گوارشی دیدید، آن خوراکی را دوباره به او ندهید. پیش از دادن ماست یا محصول بستهبندیشده نیز ترکیباتش را بررسی کنید تا زایلیتول نداشته باشد.
سگ میتواند برنج و نان بخورد؟
بله، سگ میتواند مقدار کمی برنجِ کاملاً پخته و ساده بخورد. اگر برای خانواده برنج درست میکنید، سهم سگ را پیش از اضافه کردن روغن یا مواد دیگر جدا کنید و آن را کامل بپزید. برنجی که با خورش مخلوط شده یا تهدیگِ چرب، همان برنج ساده نیست و نباید آن را به سگ بدهید.
برنج گاهی بهعنوان بخشی از غذای سگ استفاده میشود، اما یک کاسه برنج بهتنهایی وعدهٔ کامل او نیست؛ مواد موردنیاز بدن سگ فقط با برنج تأمین نمیشود. اگر سگ دلدرد یا اسهال دارد، خودسرانه رژیم «مرغ و برنج» را برای چند روز ادامه ندهید. علت ناراحتیاش و غذایی که در آن شرایط مناسب است را از دامپزشک بپرسید.
نان ساده نیز در مقدار کم معمولاً برای سگ سالم قابلخوردن است، اما خوراکی ضروریای نیست. قبل از دادن نان، مواد داخل آن را بررسی کنید: نان کشمشی یا نان سیر برای سگ مناسب نیست. خمیر نان خام را هم دور از دسترسش بگذارید؛ خمیرِ حاوی مخمر میتواند پس از خورده شدن در معده باز شود و مشکل جدی ایجاد کند.
اگر سگتان اضافهوزن دارد، دیابت دارد یا رژیم درمانی میخورد، برنج و نان را بدون هماهنگی با دامپزشک به برنامهٔ غذاییاش اضافه نکنید؛ مقدار مناسب برای این سگها ممکن است متفاوت باشد.
سگ میتواند ماکارونی بخورد؟
بله، سگ میتواند گاهی مقدار کمی ماکارونیِ کاملاً پخته بخورد. اگر ماکارونی را برای خانواده در آبِ کمی نمکدار پختهاید، چند رشته از آن معمولاً برای سگ سالم مشکلی ندارد. سهم او را پیش از مخلوط کردن ماکارونی با مایه و سس کنار بگذارید و پس از خنک شدن به او بدهید.
مایهٔ ماکارونی ممکن است پیاز، سیر، روغن و چاشنیهای دیگری داشته باشد که برای سگ مناسب نیستند. بنابراین چند رشته ماکارونیِ ساده را با ماکارونیِ سسدار یکی ندانید. ماکارونی بهتنهایی غذای کامل سگ نیست و بهتر است فقط گاهی و در مقدار کم، بهعنوان خوراکی اضافه به او داده شود.
سگ میتواند سوسیس و کالباس بخورد؟
سوسیس و کالباس را به سگ ندهید. این محصولات فقط از گوشت تهیه نمیشوند؛ معمولاً نمک و چربی زیادی دارند و ممکن است در ترکیباتشان پیاز، سیر یا پودر آنها به کار رفته باشد. پیاز و سیر برای سگ خطرناکاند و پختن سوسیس هم آنها را بیخطر نمیکند. اگر میخواهید به سگتان گوشت بدهید، گوشتِ کاملاً پخته و ساده را، بدون استخوان و چاشنی، برایش آماده کنید.
اگر سگتان سوسیس یا کالباس خورده است، بستهبندی را نگه دارید و ببینید چه مقدار خورده و محصول چه ترکیباتی دارد. اگر پیاز یا سیر در ترکیبات آن بود، مقدار زیادی خورده یا از مواد داخلش مطمئن نیستید، همان موقع با دامپزشک تماس بگیرید و منتظر بروز علائم نمانید. دامپزشک با توجه به مقدار خوردهشده و وضعیت سگ میگوید آیا باید به کلینیک مراجعه کنید. اگر سگ بیحال شده یا استفراغ مکرر دارد، منتظر نمانید و سریع تر به دامپزشکی مراجعه کنید.
سگ میتواند جگر بخورد؟
بله، سگ میتواند گاهی مقدار کمی جگرِ کاملاً پخته بخورد. جگر منبع آهن و ویتامین A است، اما نباید تصور کرد هرچه بیشتر بخورد، برایش بهتر است. اگر جگر برای مدت طولانی و به مقدار زیاد در غذای سگ باشد، ویتامین A بیش از نیاز بدنش دریافت میکند و این وضعیت میتواند به سلامتی او آسیب بزند. خوردن حجم زیادی جگر در یک وعده نیز ممکن است معدهاش را به هم بریزد.
جگر را بدون پیاز، سیر، نمک و ادویه کاملاً بپزید و پس از خنک شدن، چند تکهٔ کوچک به سگ بدهید. جگری که برای خودتان با پیاز یا چاشنی آماده کردهاید، سهم مناسبی برای او نیست. جگر را خوراکیِ گاهبهگاه در نظر بگیرید، نه چیزی که هر روز به غذایش اضافه شود.
سوالات متداول درباره خوراکیهای سگ
آیا سگ میتواند کره بادامزمینی بخورد؟
بله، سگ میتواند گاهی مقدار کمی کره بادامزمینی ساده بخورد؛ به شرطی که زایلیتول نداشته باشد. پیش از دادن، ترکیبات روی بستهبندی را بخوانید و نوع بدون نمک و شیرینکننده را انتخاب کنید. کره بادامزمینی چربی و کالری زیادی دارد، بنابراین مقدار کمی از آن برای تشویقی کافی است.
زایلیتول (xylitol) برای سگ خطرناک است، چون میتواند قند خون او را بهسرعت و بهشدت پایین بیاورد. اگر سگ کره بادامزمینی حاوی زایلیتول خورد، بستهبندی محصول را بردارید و بیدرنگ به دامپزشکی مراجعه کنید.
آیا سگ میتواند پاپکورن بخورد؟
بله، چند دانه پاپکورنِ ساده که کاملاً باز شدهاند را میتوان گاهی به سگ داد. پاپکورنِ کرهای، شور یا طعمدار مناسب نیست. دانههای بازنشده را هم جدا کنید تا در گلو یا بین دندانهایش گیر نکنند.
آیا سگ میتواند ذرت بخورد؟
مقدار کمی دانهٔ ذرت پخته و ساده قابلدادن است، اما بلال را در اختیار سگ نگذارید. اگر تکهای از چوب بلال را ببلعد، ممکن است در دستگاه گوارش گیر کند.
آیا سگ میتواند بستنی بخورد؟
بهتر است بستنی معمولی را به سگ ندهید. شیر و خامه ممکن است باعث ناراحتی گوارشی شوند و بستنیهای بدون قند هم گاهی زایلیتول دارند که برای سگ خطرناک است. برای خوراکی خنک، میتوانید چند تکه میوه مجاز آمادهشده را به او بدهید.
توصیه آخر
کنجکاوی سگ نسبت به غذای ما طبیعی است، اما علاقهٔ او معیار مناسبی برای انتخاب خوراکی نیست. شما با شناختن گزینههای مناسب و مراقبت از دسترسیاش به خوراکیهای خطرناک، میتوانید اجازه دهید از خوردن لذت ببرد، بدون اینکه سلامت او را به شانس بسپارید.
منابع
اشتراکگذاری
نظرات
برای ثبت نظر این پست وارد حساب کاربری شوید.
ورود برای ثبت نظر


